Phụ nữ sau sinh hay quên: 3+ nguyên nhân và cách lấy lại “Não”

Dược sỹ Nguyễn Thị Thu Hiền 2020-03-11 14:10:43

Phụ nữ sau sinh hay quên đôi khi tạo ra những tình huống dở khóc dở cười làm đảo lộn cuộc sống gia đình. Bí quyết để không còn gặp tình trạng này chính là 5 mẹo sau đây, đừng bỏ qua nhé!

1. Phụ nữ sau sinh hay quên tại sao?

Hay quên – Triệu chứng phổ biến thường xảy ra với các mẹ sau sinh

Phụ nữ sau sinh hay quên đôi khi không chỉ là vấn đề của các chị em. Có lẽ bởi vậy nên ngoài sự quan tâm của các mẹ về chứng “bệnh” này thì các ông chồng cũng không tránh khỏi lo lắng cho cuộc sống của mình và các con. Rất nhiều câu hỏi hài hước về nguyên nhân tại sao phụ nữ sau sinh hay quên độc giả đã gửi cho chúng tôi như:

• “Không hiểu sao vợ đẻ xong hay quên kinh khủng, liệu có khi nào sắp tới cô ấy sẽ quên luôn cả tôi?”
• “Phụ nữ sau sinh suy giảm trí nhớ thật đáng sợ,có cách nào không chứ hôm qua cô ấy dẫn tôi đi siêu thị mà quên dẫn về?”
• “Lúc con được 8 tháng, vợ tôi đem con sang nhà bà nội gửi để dọn nhà, sau đó liên tục gọi điện bảo tôi đưa con về nhà ngay… Là sao?”
• Vậy vì sao mà các bà vợ lại đột nhiên trở nên “mất não” như vậy?

1.1. Mất cân bằng nội tiết tố

Nồng độ Estrogen bị rối loạn trong quá trình mang thai và sinh con gây ra chứng hay quên

Các bác sĩ cho biết, chứng hay quên ở phụ nữ sau sinh có nguyên nhân chủ yếu là do sự mất cân bằng nội tiết tố mà cụ thế là sự thay đổi thất thường của hormon Estrogen.

Estrogen là một hormon có thể tạo ra sự thay đổi trên tế bào gốc của hệ thần kinh trung ương, tạo hình của não bộ và góp phần tái sinh hồi hải mã. Vậy nên, sự thay đổi về nồng độ của Estrogen trong cơ thể có thể ảnh hưởng đến khả năng ghi nhớ và nhận biết.

Trong suốt thời gian mang thai, lượng estrogen trong cơ thể mẹ sẽ được tăng cao vào 6 tháng đầu và giảm dần trong 3 tháng cuối thai kỳ. Sau khi sinh, hormone này tiếp tục giảm trong 3 tháng tiếp theo và bị hạn chế tái sinh bởi hoạt động nuôi con bằng sữa mẹ.

Chính sự rối loạn tiết hormone này khiến cho hoạt động của các tế bào thần kinh và trung khu thực hiện chức năng ghi nhớ, xử lý thông tin bị ảnh hưởng từ đó gây ra chứng đãng trí sau sinh của các mẹ.

1.2. Tâm lý căng thẳng, stress

Những áp lực khi chăm con khiến phụ nữ sau sinh hay quên

Áp lực về tâm lý cũng khiến các bà mẹ dễ bị đãng trí. Theo các chuyên gia tâm lý, việc trở thành mẹ sẽ gây ra những xáo trộn và thay đổi rất lớn về cuộc sống và trách nhiệm của một người phụ nữ.

Các chị em sau sinh phải đối diện với các áp lực về ngoại hình sau sinh, công việc nội trợ, chăm sóc con… Nếu các mẹ không nhận được sự động viên, giúp đỡ và cảm thông từ chồng hay những người xung quanh sẽ dễ trở nên mệt mỏi, căng thẳng và đỉnh điểm nhất là trầm cảm sau sinh.

Vấn đề tâm lý có thể tạo làm ảnh hưởng đến khả năng điều khiển cảm xúc, khả năng ghi nhớ và tiếp nhận thông tin của các bà mẹ. Đây cũng là lý do khiến các bà mẹ trở nên hay quên hơn.

1.3. Mất ngủ kéo dài

Giấc ngủ đặc biệt quan trọng với con người và còn quan trọng hơn với những người phụ nữ vừa trải qua quá trình sinh nở. Khi ngủ say, cơ thể sẽ kích thích tiết ra hormone giúp phục hồi tổn thương, sắp xếp và hàn gắn thông tin từ đó củng cố khả năng ghi nhớ của não bộ.

Nhiều nghiên cứu còn cho thấy, trong giấc ngủ sâu các tế bào biểu mô và sóng não được hình thành. Hai yếu tố này giúp di chuyển thông tin được não bộ tiếp nhận về vỏ não trước trán và lưu trữ chúng. Do đó, phụ nữ sau sinh hay quên một phần là do thiếu ngủ.

1.4. Thiếu chất dinh dưỡng

Dinh dưỡng thiếu hụt cũng gây ra chứng hay quên sau sinh

Sau khi sinh, cơ thể mẹ yếu đi rất nhiều. Quá trình nuôi con đòi hỏi mẹ phải truyền lượng lớn năng lượng và dưỡng chất sang cho con.

Nhiều bà mẹ mong muốn lấy lại vóc dáng sau sinh nên áp dụng chế độ ăn kiêng quá mức. Cơ thể bị thiếu hụt dinh dưỡng, thiếu sắt, thiếu máu, suy nhược cơ thể. Não bộ không được cấp máu và oxy đầy đủ dẫn đến bị tổn thương và gây ra chứng hay quên sau sinh.

Một số bà mẹ quan niệm rằng sinh mổ là nguyên nhân gây ra chứng hay quên sau sinh. Tuy nhiên, các bác sĩ lại khẳng định quan niệm này là sai lầm. Thuốc gây mê sẽ được đào thải nhanh chóng sau vài ngày. Các trường hợp bị ảnh hưởng nhận thức bởi thuốc thường chỉ kéo dài trong vài ngày hoặc vài tuần là biến mất.

Nhìn chung quá trình sinh nở khiến người phụ nữ phải trải qua nhiều thử thách và có thể gây ra một số ảnh hưởng nhất định trên cơ thể. Nhưng mẹ hoàn toàn có thể khắc phục được với các cách sau đây.

2. Cách khắc phục chứng hay quên sau sinh

Theo bác sĩ, sau sinh khoảng 6 tháng đến một năm cơ thể sẽ lấy lại trạng thái cân bằng của hormone. Vậy nên, khi hormon ổn định kết hợp với chế độ dinh dưỡng, nghỉ ngơi hợp lý thì tình trạng suy giảm trí nhớ có thể biến mất hoặc giảm nhanh trong khoảng 2 năm sau sinh.

Một số biện pháp được khuyến cáo áp dụng gồm có:

2.1. Điều chỉnh thời gian nghỉ ngơi hợp lý

Các mẹ cần ngủ đủ giấc để giảm nguy cơ “mất trí nhớ” sau sinh

Thời gian nghỉ ngơi của mẹ bị ảnh hưởng rất nhiều từ thói quen ăn ngủ của bé. Do đó, ngay từ khi mới sinh, các mẹ nên xây dựng thời gian biểu khoa học cho bé.

• Hãy dựa trên “wonder week” và “sunny week” để điều chỉnh thời gian nghỉ ngơi của cả mẹ và bé.
• Thiết lập lịch trình ăn cho bé

Ngoài ra, các bà mẹ hết thời gian thai sản thì cần sắp xếp công việc hợp lý, nhờ đến sự hỗ trợ từ người thân để có thời gian nghỉ ngơi, tránh để cơ thể căng thẳng, kiệt sức.

2.2. Giữ tinh thần thoải mái, thư giãn

Phụ nữ sau sinh hay quên một phần do áp lực làm mẹ đặc biệt là những mẹ có con đầu lòng. Thay vì việc giữ chặt mọi cảm xúc, tâm trạng, mẹ hãy mở lòng tâm sự khó khăn và mệt mỏi với người thân và bạn bè. Mẹ cũng có thể áp dụng một số phương pháp giúp cơ thể thư giãn như:

• Ngâm chân với nước ấm: Mẹ có thể cho thêm một chút muối và vài lát gừng tươi vào một chậu nước ấm và ngâm chân để đả thông các huyệt đạo, khơi thông khí huyết từ đó giảm được tâm trạng mệt mỏi.
• Nghe nhạc cổ điển: Nghe nhạc là phương pháp trị liệu được nhiều bác tâm lý khuyến khích. Các giai điệu nhạc cổ điển giúp các mẹ tạm thời quên đi những áp lực để não bộ được thư giãn. Cơ thể sẽ kích thích tiết ra các hormone giúp hồi phục các tổn thương tâm lý từ đó có được tâm trạng tốt hơn.
• Massage đầu, vai, gáy: Phương pháp massage đầu vai gáy giúp tuần hoàn máu trong cơ thể lưu thông tốt hơn đặc biệt là máu lên não. Máu và oxy đưa lên não đầy đủ là yếu tố giúp ngăn chặn tình trạng mất trí nhớ sau sinh.

2.2. Tập luyện thể dục, thể thao

Tập thể dục để nhanh lấy lại vóc dáng và giải tỏa stress sau sinh cải thiện chứng hay quên hiệu quả

Ngoài việc giúp chị em lấy lại vóc dáng thon gọn, việc tập luyện thể thao còn kích thích tuần hoàn, tăng trao đổi chất, tái tạo tế bào và giải tỏa áp lực tâm lý.

Một số bài tập đơn giản hiệu quả mà các mẹ có thể thực hiện tại nhà như:

• Ngồi thiền: Theo các chuyên gia Yoga, bài tập yoga là tư thế tốt nhất giúp cơ thể trao đổi năng lượng với môi trường xung quanh, hấp thu năng lượng tích cực và đào thải năng lượng xấu. Não bộ được thư giãn, nghỉ ngơi, tăng cung cấp oxy lên não từ đó khắc phục được tình trạng hay quên.
• Thể dục nhịp điệu: Các bài tập thể dục nhịp điệu giúp các mẹ lấy lại vóc dáng nhanh hơn và kích thích các cơ, khớp hoạt động linh hoạt trở lại sau thời gian dài mang thai. Đây cũng là cách để tăng nhịp tim, kích thích tuần hoàn từ đó cải thiện được chứng đãng trí.

2.3. Chú ý đến chế độ dinh dưỡng

Nhóm thực phẩm giàu omega 3 có tác dụng tăng cường trí nhớ sau sinh hiệu quả

Phụ nữ sau sinh hay quên cần cân bằng giữa các nhóm chất và bổ sung đầy đủ các dưỡng chất thiết yếu. Bên cạnh đó, các mẹ cần tăng cường nhóm thực phẩm tốt cho não và thần kinh.

Một số thực phẩm được khuyên dùng trong giai đoạn này gồm:

• Cá béo (Cá hồi, cá mòi, cá hồi…): Giàu  omega 3 – Dưỡng chất rất tốt cho tế bào não và thần kinh giúp tăng cường khả năng ghi nhớ.
• Trứng: Chứa hàm lượng lớn protein và vitamin D – là nguyên liệu cho quá trình làm lành tổn thương và tham gia vào hoạt động của tế bào thần kinh.
• Các loại đậu, ngũ cốc: Cung cấp chất béo, chất chống oxy hóa, vitamin E giúp loại bỏ gốc tự do, tăng cường hormone từ đó cải thiện chứng hay quên ở phụ nữ sau sinh.
• Các loại hạt (Hạt chia, hạt lanh, hạt óc chó, macca….): Dưỡng chất đặc trưng của các loại hạt này là  omega 3 và ALA có vai trò hỗ trợ trí nhớ, sức khỏe não bộ.
• Rau màu xanh đậm (Bina, bông cải xanh, cải xoăn…): Chứa nhiều Vitamin A, vitamin nhóm B, K, folate, lutein và chất xơ… có tác dụng chống oxy hóa, tăng cường chức năng não bộ, cải thiện trí nhớ hiệu quả.
• Các loại quả (Việt quất, táo.. ): Chứa nhiều chất chống oxy hóa giúp cải thiện chứng hay quên.
• Nhung hươu: Nhung hươu cung cấp đến 25 loại acid amin, 26 nguyên tố vi lượng và nhiều dưỡng chất quan trọng. Bảo đảm cho phụ nữ sau sinh một hệ dinh dưỡng cân đối và các dưỡng chất cần thiết để phục hồi chức năng não bộ, khắc phục hiệu quả tình trạng mất trí nhớ sau sinh.

Bên cạnh các thực phẩm có lợi, các mẹ cần loại bỏ các thực phẩm chứa chất kích thích ra khỏi khẩu phần ăn của mình như: rượu, bia, cà phê, thuốc lá, các loại nước ngọt công nghiệp, nước uống có gas… .

2.4. Viên nhung hươu giúp cải thiện chứng hay quên ở phụ nữ sau sinh

Viên nhung hươu là sản phẩm tốt cho phụ nữ sau sinh

Dựa trên những đặc điểm quý của dược liệu nhung hươu đối với phụ nữ sau sinh, Dược phẩm TW3 đã thành công nghiên cứu và bào chế ra sản phẩm Viên Nhung Hươu TW3 để bổ sung dinh dưỡng và cải thiện chứng suy giảm trí nhớ sau sinh hiệu quả.

Thành phần gồm có:

• Nhung hươu (Pankal): 20mg.
• Bột gạc hươu (Cigapan): 75mg.
• Huyết hươu khô (Gemolen): 5mg.
• Vitamin C: 20mg.
• Vitamin E: 5mg.
• Talc, lactose, Magiestearat vđ: 1 viên.

Công dụng:

• Nhung hươu: Bồi bổ cơ thể, tăng cường sức đề kháng, tăng cường sức khỏe, sinh lực, mạnh gân cốt.
• Vitamin C: Thu dọn gốc tự do, tăng đề kháng, ngăn ngừa quá trình lão hóa.
• Vitamin E: Tốt cho sinh lý, đẹp da, ổn định tâm lý.

Hướng dẫn sử dụng:

• 2 viên/ lần x 2 – 3 lần/ ngày.
• Uống sau ăn 1h với nước sôi để nguội liên tục trong 1 tháng để có kết quả rõ nhất.
• Cứ cách 2, 3 tháng thì có thể dùng tiếp 1 tháng.

2.5. Một số giải pháp khác

Đọc sách vừa giúp thư giãn vừa giúp tăng cường trí nhớ sau sinh hiệu quả

Phụ nữ sau sinh hay quên có thể áp dụng một số giải pháp dưới đây để cải thiện:

• Trang bị kiến thức làm mẹ trước khi sinh: Việc này giúp các mẹ tránh được những cú “sốc” tâm lý sau khi có con giảm được tâm lý căng thẳng, mệt mỏi dẫn đến trầm cảm sau sinh.
• Hình thành những thói quen tốt giúp tăng cường rèn luyện trí nhớ như:
  • Đọc sách hoặc ghi chép thông tin giúp phát triển hệ thần kinh và hình thành khả năng ghi nhớ.
  • Chơi các trò chơi đòi hỏi ghi nhớ và tư duy cũng được xem là phương pháp hiệu quả để tạo thói quen tốt, phòng ngừa chứng hay quên sau sinh.
  • Ghi chép và lên lịch những việc cần làm vào sổ giúp mẹ chắc chắn sẽ không quên gì cả.

3. Thực đơn bổ trợ trí nhớ cho phụ nữ sau sinh hay quên

Để cải thiện chứng hay quên sau sinh mẹ nên bổ sung những thực phẩm trên vào thực đơn hằng ngày. Tham khảo thực đơn dưới đây để dễ xây dựng khẩu phần ăn cho mình nhé.

Trong một số trường hợp đặc biệt, mẹ nên tham khảo ý kiến của chuyên gia dinh dưỡng để có thực đơn phù hợp với tình hình sức khỏe của mình.

Như vậy, phụ nữ sau sinh hay quên có triệu chứng có thể khắc phục được hoàn toàn. Mẹ hãy tham khảo và áp dụng các cách được chia sẻ trên đây nhé.